مؤسسه و مهد قرآنی اسوه

حفظ روخوانی تجوید صوت و لحن

تجوید قرآن کریم اصول کلی

تجوید قرآن کریم

 خاتمه درباره مخارج حروف

بطور کلی حروف را از مخرج تلفظ به چهار دسته تقسیم

نموده اند :

۱- حروف حلقی که از داخل حلق گفته می شوند و عبارتند

از ( ه ء ع غ ح خ )

 ۲- حروف فمی که از داخل دهان گفته می شوندوعبارتند از

( ت ث ج د ذ ر ز س ش ص ض ط ظ  ق ک ل ن ی )

 ۳- حروف شفی که لبها در تلفظ آنها دخالت دارند و آنها

عبارتند از ( و ف ب م )

 ۴- حروف خیشوم که از بینی

و فضای دهان ادا می شوند و عبارتند از نون و میم ساکنه .

 تذکر برای تلفظ صحیح هر حرف و شناختن مخرج آن

می توان همزه مفتوحی بر سر آن حرف در حالی که

ساکن باشد در آورد و تلفظ نمود مانند اَخ اَغ اَز اَل

 

 

لب

دندان

دهان

حلق

ب ف

م و

ث

ا

ذ ج ص ک ل ض

ز س ت د ر ش ن ی ط ظ

ق خ غ ح ع

قسمت دوم – رموز مختلف دیگر که مربوط به وقف نیست

۱-    (بم ) و ( ب م ) در مورد قلب به میم می باشد

۲-( ن ) علامت اظهار نون می باشد

 ۳- ( ّ ) رمز ادغام در یرملون می باشد و این تشدید روی

حرف اول کلمه وقتی صحیح و مجاز است که روی نون

 قبل از آن علامت سکون گذاشته نشده باشد مانند یَکُن لَّهُ

 ۴- ( ف ) بمعنی اخفاء می باشد که توضیح این موارد در

قاعده دهم گفته شد.

تذکر :(ع) بمعنی رکوع می باشد

که چون از زمان خلیفه دوم در بین عامّه معمول شده که ماه

مبارک رمضان هر شب یکصد رکعت نماز نافله (تراویح) به

 جماعت بخوانند ( که البته نماز نافله را به جماعت خواندن

 ازنظر شیعه بدعت است ) قرآن را به هزار قسمت تقسیم

نموده و پس از قرائت حمد در هر رکعت ۱۰۰۰/۱ قرآن را

خوانده و به رکوع می روند که با هزار رکعت نماز تمام

 قرآن نیز خوانده شده باشد و مبنای تقسیم برای هر قسمت ،

تمام شدن داستان و یاقضیه و یا حکمی بوده است که گاهی

کمتر از ده آیه و گاهی بیشتر از ده آیه می باشد . و برای

همین منظور در بعضی قرآنها در اول هر سوره تعدادرکوع

های آن را ذکر نموده اند.پس اینکه بعضی ها ( ع ) رامخفف

عشر بمعنی ده آیه گرفته اند و می گویند که چون در قرآن

شماره گذاری نبوده وپس از هر ده آیه ( ع) می گذاشته اند

صحیح بنظر نمی رسد.

بنا بر وقف های مذکور رموزی که در آخر بعضی کلمات در

 قرآن گذاشته شده بدین قرار است

۱-( م ) بمعنی وقف لازم که اگر وقف نشود موجب فسادمعنی

 می شود مانند آخر آیه هفتم از سوره حشر وَاتَّقُواالَّلَه اِنَّ اللّهَ

 شَدِیدُ العِقاِب م(۷ ) لِلفُقَراءِالمُهاجِرِینَ اَلَّذِیَن اُخرِجوا مِن دِیارِهِم 

۲– ( ط ) = وقف مطلق که وقف بر آن خوب است نزد همه

قراء و در موارد وقف تام می باشدوتفاوتش با رمز قبلی آنست

که اگر وقف هم نشود در معنی فسادی پدید نمی آید

۳- ( ج) = وقف جایز که وقف بر آن بهتر است ۴- (ز) =

وقف مُجّوَّز که وقف نکردن بهتر است ۵- (ص) = وقف

مُرَخَّص در موردی است که آیه طولانی باشد و نفس برای

تلاوت تا آخر آیه و یا محل مجاز وقف نرسد به کلمه ای که

(ص) روی آن گذاشته شده می توان وقف نمود که اگر بتوان

وقف ننمود بهتر است البته این غیر از وقف اضطراری است

۶- (لا) = وقف جایز نیست که اگر وقف شود معنی فاسد می

شود و در مورد وقف قبیح می باشد

تذکر : علاوه بر شش رمز یاد شده که رموز (سَجاوَندی ) نام

دارد رموز دیگری هم هست که یادآور می شویم

۷- (ک) = کذلک ( همچنین ) یعنی هر حکمی که برای کلمه

قبلی از رموز وقف بوده برای این کلمه نیز هست

 ۸– (قف)= م

۹- (قلی) = وقف اولی و بهتر می باشد = ج

۱۰- (قفه)

۱۱- ( س)

۱۲- (سکته) هر سه بمعنی آنکه اندک توقفی باید کرد بدون قطع

نفس که اگر نفس قطع شود باید بلافاصله جمله بعدی خوانده

شود و یا از قبل اعاده گردد.

۱۳- (ق)  قیل یعنی بنظر بعضی قراء باید وقف شودواتفاقی

نیست

 ۱۴- (قلا) بنظر بعضی از قراء نباید وقف شود ۱۵- (صل) 

وصل کن یعنی نباید وقف شود= لا ۱۶- ( جه) یعنی وجهی

برای وقف نیست پس باید به وصل خواند

 ۱۷- (صلی) الوصل اولی = ز

 ۱۸- ( معا) (سه نقطه                سه نقطه ) مُعانِقَه و

معنی آن این است که اگر در اولی وقف شود در دومی

نباید وقف کرد مانند

ذلِکَ الکتابُ لَارَیب سه نقطه فِیهِ  سه نقطه هُدَی لِّلمُتَّقِینَ

که اگر بعد از لَارَیبَ وقف شود بعد از فِیهِ دیگر نباید

وقف نمود.

رمزها

قسمت اول :

 وقف یعنی باز ایستادن از قرائت بخاطر نفس کشیدن وغیره .

حکم وقفی در آخر کلمه بستگی به ارتباط لفظی و معنوی

با کلمه بعدی دارد که یکی از چهار حالت را پیدا می کند:

۱- اینکه هیچگونه ارتباطی با کلمه بعدی نداشته باشد که

 ( وقف تام ) نامیده می شود مانند اِیاکَ نَعبُدُ وَ اِیَّاکَ نَستَعین

۲-اینکه تنها ارتباط معنوی داشته باشد ( وقف کافی) مانند وَ

مِما رَزَقنا هُم یُنفِقُونَ- با – وَالَّذِینَ یُومِنُونَ

۳- اینکه فقط ارتباط لفظی داشته باشد( وقف حسن ) مانند

اَلحَمدُلِلّهِ – با – رَبّ العالَمِینَ که در این سه صورت وقف

صحیح است.

۴- اینکه هم ارتباط لفظی و هم معنوی داشته باشد که در این

صورت ( وقف قبیح ) است مانند وَالَّذِیَن- با – یُومِنوُن

تذکر: اگر هنگام تلاوت قرآن نفس کافی نبود که جمله را به

آخر یا محلی که وقف بر آن صحیح باشد برساند وقف نمود

( وقف اضطراری ) نامیده می شود که پس از تجدید نفس آن

جمله یا کلمه ای که بر آن وقف شده باید تکرار نمود مانند

 وقف اضطراری و ( هُمِ) وَ بِالاخِرَه هُم یُوقِنُوَن.

برچسب ها :
دسته : تجوید,مطالب سایت

تاریخ : تیر ۹, ۱۳۹۵ ساعت : ۵:۳۹ ب٫ظ

دیدگاه های این مطلب :

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

کلمات کلیدی

پیش دبستانی قرآنی اسوه